تام لاتس (Tom Lutz)، رماننویس، نویسنده، منتقد ادبی و استاد دانشگاه، در سال 1953 در آمریکا متولد شد. بعد از مدرسه به کارهای مختلفی اشتغال داشت – از نجاری تا آشپزی – و در نهایت با بورس کمکتحصیلی دولتی توانست وارد دانشگاه شود. لاتس در دانشگاه دابوک، در کنار تحصیل، در سلف دانشگاه به عنوان آشپز کار هم میکرد. چند ترم بعد به دانشگاه ماساچوستس انتقالی گرفت و در رشتۀ روزنامهنگاری و ادبیات انگلیسی فارغالتحصیل شد. سپس برای ادامۀ تحصیل به استنفورد رفت و نهایتاً موفق شد در رشتۀ ادبیات و اندیشۀ مدرن دکترا بگیرد. لاتس در طول این چند دهه در دانشگاههای مختلفی در آمریکا و اروپا به تدریس دروسی مثل نقد ادبی، نظریۀ ادبی، نویسندگی خلاق و ادبیات آمریکا پرداخت. او عضو هیئت علمی دانشگاه کالیفرنیا ریورساید بود و چند سالی است که از این سمت بازنشسته شده است.
تام لاتس در کنار تدریس، به عنوان نویسنده و مقالهنویس هم فعالیت داشته است. او صدها مقاله در نشریاتی همچون نیویورکتایمز، لسآنجلس تایمز، و شیکاگو تریبیون در موضوعات مختلف به چاپ رسانده است. لاتس همچنین بنیانگذار و سردبیر نشریۀ Los Angeles Review of Books هم هست که بعدتر گسترش پیدا کرد و به یک سازمان بزرگ تبدیل شد؛ سازمانی که هم فصلنامه منتشر میکند، هم کتاب و هم پادکستی هفتگی. لاتس تا به حال ده کتاب تألیف کرده که به خاطر یکی از آنها موفق به بردن جایزۀ کتاب آمریکا شده است.
کتابهای تام لاتس
تام لاتس از ابتدای دهۀ 1990 میلادی انتشار کتابهایش را آغاز کرد و در این مدت آثار متعدد داستانی و غیرداستانی – در زمینههایی مثل نقد ادبی، تاریخ، فرهنگ، مستندنگاری و سفرنامه – تألیف کرده است. برخی از این آثار عبارتاند از:
- 1925: دانشنامهای ادبی، 2025
- پرترهها، 2022
- و میمون چیزی یاد نگرفت، 2016
- هیچکاری نکردن، 2007
- گریست: تاریخ طبیعی و فرهنگی اشک، 2002
- این آمریکای «رنگی»، 1996
کتاب تام لاتس در نشر اطراف

تقویم بیهدفی دفاعیهای است از بیراههها، حاشیهها و پرانتزهای زندگی. تام لاتس، با نگاهی تازه مفهوم بیهدفی را از دلالتهای ناخوشایندش رها میکند و به شیوهای برای تجربۀ جهان ارتقا میدهد. او بیهدفی را در کنار تمرکز یکی از دو بال ضروری برای ادراک جهان میبیند؛ همانطور که تمرکز شیوهای برای دیدن عمیقتر است، بیهدفی و توجه سیال بستری است برای گشودگی انعطاف و دیدن پیوندهای پنهان اجزا.
تام لاتس در ساختار کلاژگونۀ کتاب تقویم بیهدفی نشان میدهد که گاهی پذیرش بیهدفی و خو گرفتن به پرسهزنی و بطالت و سرگردانی است که ما را به تجربۀ اصیل و خلاقیت فکری میرساند. او با نگاهی نقادانه به سیطرۀ مفاهیمی همچون موفقیت و بهرهوری، تکاپوی بیوقفۀ انسان مدرن برای رسیدن به اهدافی مشخص را بطالتی نهفته میداند. از نظر لاتس، حرکت در جادههای پیموده و پیشآزموده امکان تجربۀ دستاول و یگانه را از ما میگیرد و به خوابگردی تبدیلمان میکند که فقط از جهان عبور کرده، بی آنکه واقعاً زیسته باشد. در مقابل سفر در بیراهههاست که میتواند آگاهی کرختِ ما را بیدار کند. در جادههای فرعی، تصادف جای پیشبینی را میگیرد و میتوانیم نه برای رسیدن به مقصدی معلوم، بلکه برای یافتن قلمروهای تازۀ معنا قدم برداریم. تقویم بیهدفی را حمیدرضا کیانی ترجمه کرده است.




