اطراف

اطراف

کنش‌های شهادت ‌دادن (Acts of witnessing)

شهادت‌ دادن یعنی حضور برای مشاهدۀ رخدادی یا گواهی ‌دادن دربارۀ آن. حضور شاهد بر نوع واکنش سوژه‌ها به تروما تأثیر می‌گذارد. شاهد ممکن است «شاهد عینی» باشد یا شاهد ثانویه. شاهد عینی ناظری بی‌واسطه است که روایتش کارکردهایی مختلف…

قصه‌های زندگی فرزندخواندگی (Adoption life Stories)

برخی از منتقدان معتقدند که خاطره‌پردازیِ فرزندخواندگی ژانر متمایز و منسجمی از خودزندگی‌نگاری‌ است چون در آن هویت فردی با گسستی اولیه مواجه می‌شود: جدایی از خانوادۀ بیولوژیکی که «ردپایِ شبح‌وارش در حالات و وجنات فرد به جا می‌ماند و…

قصه‌های دیجیتال زندگی (Digital Life Stories)

بعضی از منتقدانِ خودزندگی‌نگاری می‌گویند قصه‌های دیجیتال زندگی با مشابه‌های مکتوب‌شان تفاوت دارند. مایکل هاردی این قصه‌ها را چنین تعریف می‌کند: نوعی روایت زندگی که «در [رسانه‌ای] با چهارچوب‌های داده‌های دیجیتال تهیه و مصرف می‌شود.» او می‌گوید در فضای دیجیتال…

قصه‌های تبارشناختی (Genealogical stories)

قصه‌های تبارشناختی روشی برای ثبت تاریخچۀ خانوادگی‌اند که با ترسیم شجره‌نامۀ فرد، هویتش را مکان‌یابی، تعریف ‌و مشخص می‌کند و به آن اعتبار می‌بخشد. موضوع اصلی این قصه‌ها «شجره‌نامۀ» آباو‌اجدادی ا‌ست که باید بر اساسِ اسناد و پیشینۀ نسلی باشد…

شهادت‌نامه (Testimonio)

اصطلاح شهادت‌نامه در زبان اسپانیایی به مفهوم حقوقی یا مذهبی‌ شهادت دادن یا شاهد بودن اشاره دارد. جان بِوِرلی شهادت‌نامۀ آمریکای لاتینی را این‌طور تعریف می‌کند: «روایتی به بلندیِ رمان یا رمانِ کوتاه، به شکل کتاب یا جزوه از زبان…

شخصی‌نگاری (Autotopography)

در طول زمان، وسایل شخصیِ ماندگار فرد، چنان ردی بر «روان»‌ش باقی می‌گذارند که به ابژه‌هایی خودزندگی‌نامه‌ای تبدیل می‌شوند. جنیفر اِی. گونسالس اصطلاح شخصی‌نگاری را برای تعریف همین فرایند ابداع کرد. گاهی این وسایل شخصی چیزهایی کاربردی مثل لباس و…

روایت نوکیشی (Conversion narrative)

روایت نوکیشی حول محور تحولی بنیادین از خودِ خطاکار «قبلی» به خود هدایت‌یافتۀ «بعدی» ساخته می‌شود. الگوی متعارف روایت‌ نوکیشی دربرگیرندۀ سقوط به «شبِ» مصیبت‌بار، آشفته‌ و «تاریک روح» است که در پی آن «فریادی برای کمک» بلند می‌شود، تحولی…

روایت سفر (Travel narrative)

اصطلاح فراگیر روایت سفر فرم‌هایی متعدد را در بر می‌گیرد: سفرنامه، یادداشت روزانۀ سفر، (شبه)قوم‌نگاری، روایت‌های ماجراجویی، روایت‌های جست‌وجو، روایت‌های «نامه‌ای به خانه» و روایت‌های فرار اگزوتیک. پیشینۀ روایت‌های سفر مفصل است. در جهان غرب، خیلی پیش از اختراع دستگاه…

روایت زندگی معنوی (Spiritual life narrative)

روایت زندگی معنوی مسیر دستیابی راوی به شکل خاصی از آگاهی و شناخت را توصیف می‌کند و نشان می‌دهد چگونه او «به شناختی نجات‌بخش رسیده و نوعی روشن‌بینی درونی» دربارۀ قدرتی استعلایی در او ایجاد شده است. روایت زندگی معنوی…

روایت زندگی قومی (Ethnic life narrative)

روایت زندگی قومی نوعی روایت خودزندگی‌نامه‌ای است که توسط جوامع قومی پدید می‌آید. نویسندگان احتمال دارد ملیت مشترک داشته باشند یا در کشورهای مختلف زندگی ‌کنند. این نوع روایت‌ها با نوعی هویت قومی سروکار دارند که حول محور گذشته‌های چندگانه…

روایت زندان (Prison narrative)

روایت زندان نوعی روایت اسارت است که در دورۀ حبس یا پس از آن نوشته می‌شود. روایت‌هایی که درون زندان نوشته می‌شوند اغلب فرصتی برای زندانی فراهم می‌آورند تا در دل نظامی که برای انسانیت‌زدایی از زندانی و تبدیلش به…

روایت خودیاری (Self-help narrative)

این ژانر از روایت‌های روزمره مردم را تشویق می‌کند قصه‌هایشان دربارۀ نوعی اعتیاد یا وابستگی را که خواهان رهایی از آن هستند برای دیگران بگویند. الگوی کلیشه‌ای روایت خودیاری چنین اجزایی دارد: شرح سقوط خود به ورطۀ زوال یا هوسرانی،…

روایت تروما (Trauma narrative)

تروما معادل یونانی واژۀ «زخم» است و تجربۀ وحشت یا شوک شدیدی را توصیف می‌کند که یاد و خاطره‌اش مشکل‌آفرین است. لی گیلمور می‌گوید «موضوع روایت‌های تروما، هم روایت فردی ا‌ست که می‌کوشد معنای تجربه‌ای تکان‌دهنده در بافتی خاص را…

روایت بردگی (Slave narrative)

روایت بردگی یکی از انواع روایت زندگی‌ است که یک بردۀ سابقِ فراری یا آزادشده دربارۀ اسارت، ظلم و سرکوب جسمی، اقتصادی و عاطفی، فرار از بردگی و رسیدن به نوعی آزادی می‌نویسد. روایت‌های بردگی در ایالات متحده معمولاً پیش…

روایت بازماندگان (Survivor narrative)

اصطلاح روایت بازماندگان به روایت‌هایی اشاره می‌کند که توسط بازماندگان تجربه‌ای تروماتیک، آزارنده یا نسل‌کشی نوشته شده‌اند. لیندا مارتین اَلکاف و لورا گِرِی-رُزِندِیل این اصطلاح را مطرح کرده‌اند تا بین کاربرد سیاسی گفتمان ارجاع‌دهنده به خود نویسنده و کاربرد محدودترِ…

روایت اصل‌ونسب (Filiation narrative)

هدف بسیاری از خودزندگی‌نگاری‌ها بزرگداشت رابطۀ فرد با یکی از والدین، خواهر و برادر یا فرزندش است؛ کسی که رابطه‌‌ای درازمدت با فرد دارد. به گفتۀ کاوزر، بیشتر روایت های اصل‌ونسب (از ادموند گووس گرفته تا پل آستِر) را فرزندان…

روایت اسارت (Captivity narrative)

روایت اسارت اصطلاحی کلی‌ برای همۀ متن‌هایی‌ است که راویان آن‌ها زمانی در اسارت فرد یا گروهی بوده‌‌اند. این دسته شامل روایت‌های اسارت بومیان، بردگان، خودزندگی‌نامه‌های معنوی، قصه‌های مواجهه با موجودات ناشناختۀ فضایی و روایت‌های اغواگری است. روایت‌های اسارت بومیان،…

رمان تکوین شخصیت (Bildungsroman)

از گذشته، رمان تکوین شخصیت را رمانی دربارۀ رشد و شکل‌گیری هویت اجتماعی مردی جوان قلمداد می‌کردند، مثل آرزوهای بزرگ اثر دیکنز. سی. هیو هولمن می‌گوید «این نوع رمان‌ها کارآموزی، دوران جوانی و مرد شدنِ یک شخصیت اصلی احساساتی را…

دیگرزندگی‌نامه (Heterobiography)

فیلیپ لوژون اصطلاح دیگرزندگی‌نامه را برای اشاره به روایت‌های زندگیِ مشارکتی و «بر اساس گفته‌ها» پیشنهاد داد. اتفاقی که در چنین روایت‌هایی می‌افتد درست برعکسِ چیزی است که در خودزندگی‌نامۀ سوم‌شخص رخ می‌دهد. راوی در روایت سوم‌شخص تظاهر می‌کند شخص…

دفاعیه (Apology)

دفاعیه فرمی از ارائۀ خود به منظور دفاع از خود در برابر اتهام‌ها یا حمله‌های دیگران و توجیه کارها، باورها و سبک زندگی خود است. معمولاً در ژانر رسمیِ دفاعیه، گوینده به اشتباه‌هایش اعتراف و ابراز پشیمانی‌‌ می‌کند تا بخشیده…